Hej kolęda, kolęda
Ubieranie choinki, oczekiwanie na pierwszą gwiazdkę, wzajemne przebaczenie win podczas łamania się opłatkiem, przygotowanie 12 potraw wigilijnych czy pozostawienie wolnego miejsca przy stole - to tylko wybrane tradycje, które towarzyszą nam co roku podczas Świąt Bożego Narodzenia. Przygotowania do świąt dla wielu trwają już od początku grudnia, są drobiazgowe i angażujące – tworzymy kalendarz adwentowy, pieczemy pierniki, wybieramy prezenty pod choinkę… To wyjątkowy czas, w którym warto jednak zadbać o to, aby natłok spraw do załatwienia nie pozwolił nam zgubić tego, co w świętach jest najpiękniejsze: radości, ciepła i magicznej atmosfery.
W taki właśnie świąteczny nastrój wprowadzili nas organizatorzy konkursów kolęd i pastorałek, które odbyły się wczoraj w trzcianeckich placówkach. To już oficjalnie ten czas, w którym śpiewanie świątecznych piosenek jest absolutnie dozwolone! Wśród klimatycznych melodii, bez wątpienia jednymi z piękniejszych są nasze polskie kolędy. Zachwycamy się ich urokiem, cieszy nas ich wielkie bogactwo ilościowe – jak w żadnym innym kraju na świecie. Chwytają nas za serce tekstami często naiwnymi i prostymi, lecz jakże pełnymi miłości.
Powiatowy Przegląd Kolęd i Pastorałek
Klimatycznych kolęd w ciekawych aranżacjach posłuchać mogliśmy w Młodzieżowym Domu Kultury w Trzciance, gdzie kolejny już rok goszczono uczestników Powiatowego Konkursu Kolęd, Pastorałek i Piosenek Świątecznych. 85 uczestników zmagało się w rywalizacji ocenianej w kategoriach: klas I-III szkół podstawowych, klas IV-VI szkół podstawowych, klas VII-VIII szkół podstawowych wraz I kl. szkoły ponadpodstawowej oraz klas II-IV szkoły ponadpodstawowej. Jury w składzie: Estera Serówka - Prezes Oddziału Nadnoteckiego Ogólnopolskiego Związku Chórów i Orkiestr, Katarzyna Mazur-Kina - wokalistka, pedagog i terapeuta, Adam Lewicki - muzyk, multiinstrumentalista, akustyk, dyrektor Centrum Upowszechniania Kultury w Szydłowie oraz Marzena Felsmann - trener emisji głosu, dyrektor Młodzieżowego Domu Kultury w Trzciance po wysłuchaniu prezentacji konkursowych ustaliło werdykt.
Soliści z klas I-III: I miejsce - Karol Fiszer, II miejsce - Weronika Gapska, III miejsce - Liliana Kacprzak, wyróżnienie - Jan Najdek.
Soliści z klas IV-VI: I miejsce - Dawid Dziedzic, II miejsce - Zuzanna Przybyszewska, III miejsce - Ismena Osowiecka.
Zespoły z klas IV-VI: I miejsce - Zespół Sztama, II miejsce - Zespół Iskierki, III miejsce - Zespół z SP1 w Czarnkowie, wyróżnienie - Zespół z MDK w Trzciance.
Soliści z klas VII-VIII szkoły podstawowej i I klasy szkoły ponadpodstawowej: I miejsce - Hanna Tafelska, II miejsce - Lena Furs, III miejsce - Agata Kulesza, wyróżnienie - Zuzanna Mąka i Magdalena Sobotka.
Zespoły z klas VII-VIII szkoły podstawowej i I klasy szkoły ponadpodstawowej: I miejsce - Zespół z SP w Drawsku, II miejsce - Zespół Płomyki.
Soliści z klas II-IV szkoły ponadpodstawowej: I miejsce - Aleksandra Furs, II miejsce - Kinga Szymczak.
Nagrody ufundowane przez Powiat Czarnkowsko-Trzcianecki wręczył członek Zarządu Powiatu - Włodzimierz Ignasiński.
Powiatowy Konkurs Kolęd i Piosenek Świątecznych Niemiecko- i Anglojęzycznych
W Zespole Szkół im. Henryka Sienkiewicza w Trzciance młodzież ze szkół ponadpodstawowych śpiewała kolędy w językach obcych w ramach Powiatowego Konkursu Kolęd i Piosenek Świątecznych Niemiecko- i Anglojęzycznych.
Laureatami w kategorii soliści j. niemiecki zostali: I miejsce - Diana Bashynska z Zespołu Szkół w Trzciance, II miejsce - Zuzanna Magdziarz z Zespołu Szkół Leśnych w Goraju, III miejsce - Wiktoria Płaczek z Zespołu Szkół z Czarnkowa.
W kategorii soliści j.angielski najlepszymi okazali się: I miejsce - Agnieszka Surma z Zespołu Szkół w Czarnkowie, II miejsce - Anita Frątczak z MDK Trzcianka, III miejsce - Nadia Król z Zespołu Szkół w Trzciance.
Wśród zespołów śpiewających po angielsku laureatkami zostały dziewczęta z Zespołu Szkół w Trzciance: Yevhenia Zavadiak, Diana Bashynska, Liana Bezzubets. Szczególne zainteresowanie te trzy uczestniczki ukraińskiego pochodzenia wzbudziły w piosence acapella Shchedryk -jest to kolęda ukraińska z tekstem angielskim śpiewana na głosy. I ta piosenka spodobała się najbardziej zdobywając nagrodę publiczności. W rozdaniu nagród uczestniczył Włodzimierz Ignasiński – członek Zarządu Powiatu i Wioletta Folwarczna-Nowak -dyrektor ZS w Trzciance.
Skąd wzięła się tradycja śpiewania kolęd?
Kolęda pierwotnie była radosną pieśnią noworoczną, wywodzącą się z tradycji ludowej i najczęściej utrzymaną w konwencji religijnej. Kolęda w rozumieniu religijnej pieśni związanej z narodzinami Jezusa wykształciła się nieco później, wraz z umacnianiem się chrześcijaństwa. Według legend autorem pierwszej kolędy był św. Franciszek z Asyżu, który napisał bożonarodzeniową pieśń do przedstawienia w zorganizowanej przez siebie żywej szopce. Trudno dziś ustalić dokładnie czas, kiedy pierwsze pieśni kolędowe pojawiły się w Polsce. Prawdopodobnie miało to miejsce już w XIII w. i związane było z franciszkańską tradycją szopek bożonarodzeniowych, którym towarzyszyło śpiewanie pieśni – muzycznych opowieści. Wiek XVI był stuleciem, w którym śpiewanie kolęd w kościołach stało się bardziej powszechne. Był to również okres, w którym obok kolęd będących ewangelicznymi opowieściami o narodzinach Chrystusa powstawał inny nurt rozwoju pieśni kolędowej, nurt bardziej swobodny, nieskrępowany powagą Kościoła, zawierający w swej treści wątki życia codziennego, wzbogacony żywiołową inwencją ludowej wyobraźni. Te radosne i skoczne kolędy nazwane zostały pastorałkami. Okresem, w którym nastąpił gwałtowny rozkwit oryginalnej polskiej twórczości kolędniczej były dwa stulecia – XVII i XVIII w. To wtedy ukształtowała się klasyczna forma kolędy polskiej, która dla twórców epok późniejszych stała się wzorcem. To właśnie z tamtego okresu pochodzi ogromna większość śpiewanych dzisiaj kolęd. Powstały wówczas najpiękniejsze kolędy polskie, m. in. „W żłobie leży” autorstwa Piotra Skargi, „Wśród nocnej ciszy”, „Lulajże Jezuniu”, „Gdy śliczna Panna”, „Jezus malusieńki”, „Ach ubogi żłobie”, „Tryumfy Króla Niebieskiego”, „Gdy się Chrystus rodzi” oraz dzieło Franciszka Karpińskiego „Bóg się rodzi”, będące prawdziwą perłą tej epoki. Najpopularniejsza – „Cicha noc” powstała w 1818 roku w austriackim miasteczku w Alpach i przetłumaczona została na ponad 300 języków. W polskim dorobku zachowało się około 500 kolęd i pastorałek, jednak zbiór ten się powiększa, bowiem cały czas powstają nowe, komponowane przez współczesnych artystów.
Dlaczego śpiewamy kolędy?
Śpiewanie kolęd nie ma większej symboliki. Jest to po prostu bożonarodzeniowa tradycja, dzięki której tworzymy jeszcze bardziej świąteczny klimat. Melodie towarzyszące nam co roku przypominają, co tak naprawdę ważne jest w tych świątecznych dniach, a wspólne kolędowanie z rodziną sprawia, że w domu gości jeszcze więcej radości. Poprzez śpiewanie pieśni religijnych możemy także wyrazić swoją wdzięczność oraz potraktować to jako pewnego rodzaju modlitwę. Te ponadczasowe melodie, które każdy z nas zna od dziecka, sprawiają, że grudniowy okres nabiera jeszcze bardziej świątecznego klimatu. Dlatego czekamy na ten czas z utęsknieniem a w tym oczekiwaniu życzymy Państwu Wesołych Świąt!
Wioletta Szukajło – Starostwo Powiatowe w Czarnkowie
Źródło: Zespół Szkół w Trzciance
Młodzieżowy Dom Kultury w Trzciance

